Zullen we op woensdagnamiddag anders gewoon collectief sluiten?

Categorie Sociaal
Zullen we op woensdagnamiddag anders gewoon collectief sluiten?

In 2016 betaalde de RVA per maand gemiddeld 60.576 uitkeringen voor ouderschapsverlof. Dat zijn er 4 procent meer dan in 2015 en 15 procent meer dan vijf jaar eerder, zo blijkt uit een analyse die NSZ maakte op basis van gegevens van de RVA. 83,3 procent van alle opnemers van ouderschapsverlof deed dat bovendien deeltijds: 14,1 procent deeltijds en 69,2 procent volgens het 1/5de-stelsel. “Zo’n deeltijdse regeling is al niet gemakkelijk op te vangen voor micro-ondernemingen en kleinere kmo’s en bovendien hebben de sociale partners recent beslist dat ouderschapsverlof weldra ook per halve dag kan worden opgenomen”, weet Christine Mattheeuws, voorzitter van NSZ. “Wie voor dat regime kiest, zal ongetwijfeld opteren om de woensdagnamiddag vrij te nemen. Op de duur zal er in de kleine bedrijven haast niemand meer werken op woensdagnamiddag.”

Jaar na jaar neemt het aantal werknemers en ambtenaren dat ouderschapsverlof opneemt toe, zo blijkt uit cijfers van de RVA. Vorig jaar werden er gedurende deze eerste 11 maanden per maand gemiddeld 4 procent meer uitkeringen uitgekeerd voor ouderschapsverlof in vergelijking met 2015. Ten opzichte van 2011 is de toename met 15 procent nog opmerkelijker.

Uit de RVA-cijfers valt verder op dat 69,2 procent van  de werknemers en ambtenaren die ouderschapsverlof opnamen dat in 2016 deden volgens het 1/5-stelsel, waarbij ze één dag per week vrij hebben. 14,1 procent neemt halftijds ouderschapsverlof, terwijl 16,7 procent voor een voltijdse periode van vier maanden (sinds 1 juni 2012) kiest. 83,3 procent van de mensen die in 2016 ouderschapsverlof opnamen, bleef met andere woorden deeltijds aan de slag. In een micro-onderneming en in een kmo is dat niet altijd even evident om op te vangen, zeker wanneer er gezocht wordt naar iemand die gedurende één dag per week een werknemer met ouderschapsverlof dient te vervangen. De arbeidsorganisatie kan er met andere woorden stevig in het gedrang door worden gebracht.

Erger nog is dat de sociale partners eind vorig jaar beslist hebben dat ouderschapsverlof weldra ook gedurende 40 maanden aan 1/10de kan worden opgenomen. Dat komt dus neer op een halve dag per week. “Het is duidelijk dat de grote ondernemingen, waar zo’n afwezigheid gemakkelijk op te vangen valt, hun wil hebben doorgedrukt, want voor micro-ondernemingen en kleinere kmo’s is die verdere opsplitsing van het ouderschapsverlof absoluut geen evidentie”, zegt NSZ-voorzitter Christine Mattheeuws. “Heel wat werknemers die nu al deeltijds werken, nemen vaak de woensdag vrij, kwestie van er te zijn voor de kinderen op woensdagnamiddag. Dit 1/10de ouderschapsverlof lijkt haast op maat gemaakt om op woensdagnamiddag opgenomen te worden.” Bovendien wonen werknemers van kleinere bedrijven doorgaans in de buurt van hun werk, waardoor ze geen kostbare pendeltijd verliezen en ook op woensdagmiddag snel thuis zijn.

Gevolg van die nieuwe regeling is dat een vlotte werking in heel wat kleine bedrijven met een handvol medewerkers in dienst in het gedrang komt, want de zaakvoerder en de nog aanwezige collega’s kunnen niet elke woensdag een tandje bijsteken. Ouderschapsverlof is immers een wettelijk recht dat niet geweigerd kan worden door de werkgever, maar enkel met zes maanden uitgesteld kan worden als de redenen hiervoor gegrond zijn. Bovendien krijgt een werknemer die ouderschapsverlof opneemt ontslagbescherming vanaf zijn aanvraag tot drie maanden na het verlopen van dat verlof. Dat 1/10de-stelsel zal met andere woorden een echte gesel zijn voor kleine kmo’s en micro-ondernemingen, en dat zijn tot nader orde nog steeds de meeste bedrijven in ons land.

deel dit